Foto:RTCG
Agencija za nacionalnu bezbjednost (ANB) pripremila je novi pravilnik kojim se preciziraju uslovi i postupak prestanka radnog odnosa ovlašćenih službenika zbog potreba službe, uz ostvarivanje prava na starosnu penziju. U dokumentu koji je razmatrala Vlada predviđa se više osnova za odlazak službenika u penziju, među kojima su reorganizacija, podmlađivanje kadra, bezbjednosni i funkcionalni razlozi, ali i mogućnost da direktor Agencije odloži njihov odlazak i do godinu, uz mogućnost produženja.
Pravilnikom, koji je potpisao direktor ANB-a Ivica Janović, precizirano je da se ove odredbe odnose na službenike koji imaju najmanje 30 godina staža, od čega najmanje 15 godina efektivno provedenih na poslovima u Agenciji na kojima se staž računa sa uvećanim trajanjem.
Međutim, ispunjavanje ovih uslova ne znači automatski prestanak radnog odnosa. Kako je navedeno u dokumentu, potrebno je da se u posebnom postupku utvrdi postojanje potrebe službe.
„Ispunjenost uslova iz stava 1 ovog člana omogućava primjenu člana 70 stav 1 Zakona, ali sama po sebi ne predstavlja utvrđenu potrebu službe, odnosno potrebu posla za prestankom radnog odnosa uz ostvarivanje prava na starosnu penziju, niti automatski dovodi do prestanka radnog odnosa“, precizira se u pravilniku.
Među posebno navedenim kadrovskim razlozima za prestanak radnog odnosa ističe se potreba podmlađivanja i obnove kadrovske strukture Agencije.
“To podrazumijeva oslobađanje radnih mjesta kako bi mlađi službenici mogli napredovati i biti raspoređeni na pozicije sa višim zvanjima, uz mogućnost prijema novog kadra”, piše u Pravilniku.
Kao kadrovski razlozi navedeni su i uravnoteženje stručne i kvalifikacione strukture, prenos institucionalnog znanja, prijem službenika potrebnog profila, napredovanje i rotacija zaposlenih, kao i promjena potrebnih znanja i sposobnosti.
Predviđeni su i organizacioni razlozi, koji mogu obuhvatiti osnivanje, ukidanje ili spajanje organizacionih jedinica, promjene unutrašnje i teritorijalne organizacije, ukidanje ili promjenu radnih mjesta, kao i racionalizaciju rada i korišćenja kadrovskih, prostornih, tehničkih i finansijskih kapaciteta.
Posebnu kategoriju čine bezbjednosni razlozi, koji se odnose na okolnosti povezane sa službenim angažovanjem, izloženošću, prepoznatljivošću, pristupom ili položajem službenika, a koje mogu uticati na bezbjedno i povjerljivo obavljanje poslova Agencije.
Među njima su povećana prepoznatljivost službenika, okolnosti koje ukazuju da je zbog ranijih poslova identifikovan ili izložen djelovanju bezbjednosno interesantnih subjekata, kao i rizik od otkrivanja izvora, saradnika, metoda i drugih osjetljivih podataka.
Međutim, napravljena je razlika između ovih razloga i eventualne odgovornosti službenika.
„Bezbjednosni razlog može postojati nezavisno od ponašanja ili odgovornosti službenika i ne podrazumijeva postojanje bezbjednosne smetnje, disciplinske povrede, prekršaja ili krivičnog djela“, navodi se u pravilniku.
Precizirano je i da se u ovom postupku ne sprovodi bezbjednosna provjera niti utvrđuju bezbjednosne smetnje u smislu posebnih zakonskih odredbi.
Pojašnjava se da su predviđena dva standarda procjene: prioritetni i pojačani.
“Prioritetni standard primjenjuje se na službenike koji ispunjavaju uslove u pogledu staža, a imaju najmanje 61 godinu života ili najmanje 40 godina staža. Za njih se postupak obavezno pokreće, a kao utvrđena potreba službe tretira se oslobađanje radnog mjesta radi podmlađivanja i obnove kadrovske strukture”, ističe se u dokumentu.
Ipak, ni u tim slučajevima odlazak u penziju nije bez dodatne procjene. Naime, najvažnije je utvrditi da li bi odlazak konkretnog službenika izazvao značajne štetne posljedice po rad Agencije i postoji li privremena potreba da on ostane u radnom odnosu.
“Pojačani standard odnosi se na službenike koji ispunjavaju osnovni uslov od 30 godina staža, uključujući 15 godina rada na poslovima sa uvećanim trajanjem, ali nemaju najmanje 61 godinu života niti 40 godina staža”, piše u Pravilniku.
U njihovom slučaju mora se utvrditi poseban organizacioni, kadrovski, bezbjednosni, funkcionalni ili drugi razlog, njegova veza sa konkretnim službenikom i opravdanost prestanka radnog odnosa.
Postupak se pokreće pisanom inicijativom Komisiji za razmatranje inicijativa za utvrđivanje potrebe službe za prestankom radnog odnosa.
“Inicijativu, po pravilu, podnosi rukovodilac organizacione jedinice u kojoj je službenik raspoređen, ali to mogu učiniti i rukovodioci nadležni za ljudske resurse i druge organizacione jedinice čiji su poslovi značajni za utvrđivanje razloga. Direktor ANB-a može inicijativu podnijeti i neposredno ili naložiti njeno podnošenje”, naglašeno je u dokumentu.
Komisiju čine predsjednik i četiri člana, među kojima moraju biti predstavnici jedinica nadležnih za ljudske resurse, normativno-pravne poslove i kontraobavještajnu zaštitu.
Službenik o čijem se radnom statusu odlučuje mora biti upoznat sa činjenicama i okolnostima važnim za postupak, a ostavlja mu se rok od osam dana da se pisano izjasni.
Komisija potom daje mišljenje i predlog, ali oni nijesu obavezujući.
Konačnu odluku donosi direktor Agencije, na osnovu mišljenja Komisije i drugih činjenica i okolnosti značajnih za odlučivanje.
Odlazak se može odložiti i više puta
Jedna od značajnih odredbi pravilnika odnosi se na mogućnost odlaganja prestanka radnog odnosa.
Direktor može obrazloženom odlukom odložiti donošenje rješenja o prestanku radnog odnosa najduže godinu, ukoliko bi odlazak službenika izazvao konkretne i značajne štetne posljedice po izvršavanje poslova Agencije.
Odlaganje je moguće i kada takve posljedice nijesu utvrđene, ali postoji potreba da službenik ostane zbog završetka važnih poslova, prenosa stručnog ili institucionalnog znanja, osposobljavanja drugog službenika, obezbjeđivanja kontinuiteta rada ili ostvarivanja drugog konkretnog interesa Agencije.
Posebno je značajno što je predviđena mogućnost ponovnog produžavanja ovog roka.
„Odlaganje donošenja rješenja o prestanku radnog odnosa službenika, radi ostvarivanja prava na starosnu penziju, može se produžavati, svaki put najduže jednu godinu sve dok postoji potreba za ostankom u radnom odnosu“, zaključuje se u dokumentu.
Pravilnik se ne odnosi na slučajeve u kojima službenik samostalno, na lični zahtjev, traži ostvarivanje prava na penziju.
A. Obradović
Izvor:CDM
