Foto:Pixabay
Bez adekvatnog prostora Agencija za sajber bezbjednost ne može dostići punu operativnu spremnost niti ispuniti zakonske i reformske obaveze, zbog čega se od Vlade traži hitno rješavanje pitanja smještaja uoči evaluacije Evropske komisije. To se navodi u Informaciji o potrebi hitnog obezbjeđivanja adekvatnih prostornih kapaciteta za Agenciju za sajber bezbjednost radi uspostavljanja pune operativne spremnosti
Na sjednici Savjeta Agencije za sajber bezbjednost održanoj 25. februara 2026. godine usvojena je informacija kojom je direktor Agencije zadužen da, u saradnji sa Ministarstvom javne uprave, pripremi materijal za Vladu Crne Gore radi hitnog rješavanja pitanja prostornih kapaciteta za zaposlene.
“Potreba za hitnim postupanjem proizilazi iz zakonskih obaveza Agencije, ali i iz preuzetih međunarodnih obaveza kroz Reformsku agendu Crne Gore 2024–2027. Bez adekvatnog prostora nije moguće uspostaviti punu operativnu funkciju Agencije u predviđenim rokovima, što direktno utiče na ispunjenje ključnih reformskih indikatora”, navodi se u informaciji.
Zakonom o informacionoj bezbjednosti jasno je definisano da Agencija mora raspolagati odgovarajućim tehničkim i infrastrukturnim uslovima za rad.
“To podrazumijeva ne samo administrativni prostor, već i specijalizovane uslove koji omogućavaju bezbjednu obradu podataka, kontrolisan pristup, kontinuitet rada i efikasno upravljanje sajber prijetnjama, incidentima i krizama”, ističe se u informaciji.
Poseban značaj ima operativna saradnja sa Vladinim bezbjednosno-operativnim centrom (GSOC), koja je zakonom definisana kroz obavezu zajedničkog postupanja u slučaju incidenata i sajber kriza.
“Ova saradnja zahtijeva i fizičku blizinu, kako bi se obezbijedila brza razmjena informacija i efikasna koordinacija”, navodi se.
Dodatni pritisak na hitno rješavanje ovog pitanja predstavlja predstojeća evaluacija od strane Evropske komisije, tokom koje će se ocjenjivati nivo operativnosti Agencije.
“Reformska agenda jasno definiše da Agencija mora biti funkcionalna, kadrovski popunjena i sposobna za sprovođenje nadzora, što nije moguće bez adekvatnih prostornih i tehničkih uslova. Ujedno, ispunjenje ovih kriterijuma predstavlja osnov za povlačenje sredstava iz evropskih finansijskih mehanizama, budući da se finansijska podrška vezuje za dokazivu operativnu funkcionalnost institucije”, upozorava se u informaciji.
Tehnički uslovi dodatno ograničavaju izbor lokacije.
“Zbog blizine data centra u zgradi „Vektre“, kao i GSOC-a u Atlas Capital Centru, prostor za rad Agencije mora se nalaziti u radijusu do jednog kilometra. Ovaj kriterijum nije administrativne prirode, već proizilazi iz potrebe za operativnom efikasnošću, stabilnom povezanošću i brzim reagovanjem u kriznim situacijama”, dodaje se.
Pored lokacijskih uslova, prostor mora ispunjavati i stroge bezbjednosne i funkcionalne standarde.
“To uključuje organizaciju rada u više bezbjednosnih zona, kontrolisan pristup, fizičko razdvajanje operativnih i administrativnih funkcija, kao i prostorije za obradu osjetljivih informacija i koordinaciju u kriznim situacijama. Neophodna je i savremena telekomunikaciona infrastruktura, uključujući optički internet i redundantne veze, kako bi se obezbijedio kontinuitet rada i otpornost sistema. Takođe, prostor mora omogućiti organizaciju edukacija i saradnju sa subjektima od posebnog značaja, uključujući kritičnu infrastrukturu”, ističe se..
Analiza tržišta pokazuje da se cijene zakupa odgovarajućih prostora kreću do 24 eura po kvadratnom metru, dok se predlaže da se zakup realizuje po cijeni do 20 eura, uz obavezno ispunjenje svih tehničkih i bezbjednosnih kriterijuma.
“Imajući u vidu zakonske obaveze, reformske rokove i operativne zahtjeve, jasno je da je hitno obezbjeđivanje adekvatnog prostora ključni preduslov za funkcionisanje Agencije. Svako dalje odlaganje predstavlja ozbiljan institucionalni rizik i može dovesti u pitanje sposobnost države da odgovori na savremene sajber prijetnje”, zaključuje se u informaciji.
S.Đukanović
Izvor:CDM
